ไม่น่าเชื่อว่าผมจะกลับมาตายน้ำตื้นเรื่องนี้อีกจนได้ ก่อนหน้านี้ที่ยังมีเหตุให้อาลัยอาวรณ์กับ Windows อยู่ก็เพราะ iPod ที่หาโปรแกรมซิงค์ดี ๆ ยากเหลือเกิน พอจัดการปัญหานี้ได้ ก็มาเจอปัญหาใหม่ทันที (แก้ยากด้วยทีนี้) นั่นก็คือเรื่องเอกสารนั่นเอง
ปัญหาคือเมื่อเราต้องทำงานเอกสารร่วมกับคนอื่น เกิน 90% แน่ ๆ ที่ใช้ Microsoft Office ในการสร้าง แก้ไข หรือแม้กระทั่งเปิดดูเอกสาร ที่บอกว่าเป็นปัญหาเพราะ OpenOffice.org มันไม่สามารถให้ความถูกต้องได้ 100% ยิ่งเอกสารนั้นถูกใส่ลูกเล่นมาจาก MS Office มากเท่าไร โอกาสที่เปิดด้วย OpenOffice.org แล้วจะเละก็มีมากตามไปเท่านั้น
ที่เจอมากับตัวก็ชีต Excel ที่ต้องลง Log งานที่ทำทุกวัน ปรากว่าเมื่อเปิดแก้ไขด้วย OpenOffice.org แล้ว เอาไปเปิดอีกทีด้วย MS Office เอกสารจะพังทันที มันจะให้ Recovery และรูปแบบตารางอะไรหายไปหมดเลย เหลือแต่ Data (เป็นอยู่ 2-3 ไฟล์ จากทั้งหมดกว่า 15 ไฟล์ที่ต้องแก้ไขในแต่ละคราว)
ทั้งนี้แม้ว่าเราจะจำกัดทุกเงื่อนไขที่ควบคุมได้ เช่น ฟอนต์ และการตั้งค่าหน้ากระดาษ และอะไรอีกต่าง ๆ นานาแล้ว แต่มันก็ยังให้ผลลัพท์ที่ไม่สมบูรณ์ สาเหตุเท่าที่ค้นหาจนพบแบบคร่าว ๆ คือ MS Office ไม่ได้เปิดเผยเสปก หรือโค้ด หรือเทคโนโลยีที่ใช้สร้างโปรแกรมให้เรา ๆ ท่าน ๆ ได้รับรู้ (ตามประสา Close Source) ดังนั้น ที่เห็นว่า OpenOffice.org หรือโปรแกรม Office อื่น ๆ เปิดเอกสารจาก MS Office ได้นั้นคือการเดาทางไปเรื่อย ๆ จนกระทั่งมันเปิดได้ ไม่ต้องหวังเลยว่ามันจะถูกต้อง คือ มันก็แค่อาจจะไม่เพี้ยน หรือเพี้ยนน้อยหน่อย หรือเพี้ยนจนเละเทะก็ได้ แล้วแต่บุญแต่กรรมที่มีต่อเอกสารนั้น ๆ ว่ากันเป็นไฟล์ ๆ ไป
ดังนั้น พอเจอคำถามประมาณ “Ubuntu กับงานด้านเอกสาร” เลยต้องมีเงื่อนไข คือ ถ้าสร้างเอง แก้ไขเอง พิมพ์เอง ใช้ OpenOffice.org ได้ แต่ถ้าต้องทำงานร่วมกับคนอื่น เช่น ส่งไฟล์ให้เจ้านาย ให้เพื่อนร่วมงาน หรือลูกค้า หรือเป็นเอกสารที่ต้องแชร์กันแก้ไข ในกรณีนี้ถ้าควบคุมเงื่อนไขให้ทุกคนใช้ OpenOffice.org ได้หมด ก็ได้ครับ แต่ถ้าควบคุมไม่ได้ แนะนำว่าขั้นตอนสุดท้ายก่อนส่งอะไรออกไป เช็คกับ MS Office อีกทีจะดีกว่า กันพลาด กันเสียการเสียงาน และกันอะไรได้อีกหลาย ๆ อย่างเลยครับ
ป.ล. เรื่องฟอนต์ก็เป็นปัญหา คือ เราจะจิ๊กพวก Angsana, Cordia มาใช้ได้เนี่ย เครื่องนั้นต้องมี License ของ Windows นะครับ และข้ามเครื่องก็ไม่ได้ ไม่ใช่ว่ามี License เดียวแล้วจะก็อปปี้ไปใช้เครื่องอื่นก็ไม่ได้นะ หรือจะลงทุนซื้อเฉพาะฟอนต์มาใช้เลยล่ะ ตัวนึงก็ 50 เหรียญเอง (ถ้าจำไม่ผิด) อิอิอิ +
ป.ล. 2 MS Office ถ้าข้ามเวอร์ชั่นมันก็เอ๋อ เช่น เอา 2007 ไปเปิดด้วย 2003 หรือ 2000 โอกาสผิดพลาดก็มีเหมือนกัน เพราะฉะนั้น ทำใจ และอย่าไปคาดหวังอะไรมาก ถ้าเอกสารที่ต้องส่งเป็น Final ไม่มีการแก้ไขแล้ว ส่งเป็นไฟล์ PDF ดีกว่าครับ OS ไหน ๆ ก็เปิดได้ชัวร์ !